Açelya

Açelya, fundagiller

Açelya
Açelya, fundagiller (Ericaceae) familyasının ormangülü (Rhododendron) cinsinden bazı bitki türlerine verilen ad.

Anavatanı Kuzey Amerika ile Asya’nın tepelik bölgeleri olan bu bitkilerin çoğu ormanlarda, kayalık akarsu kıyılarında, bataklık ve gölge yerlerde yetişir. Bahar ya da yaz aylarında pembe, altın sarısı, ateş kırmızısı ve portakal renginin bütün tonlarında ya da beyaz renkte çiçekler açan küçük çalılık bitkilerdir. Açelyalar ormangülleri gibi, çürümüş bitki artıklarınca zengin, humuslu toprakları severler.

Teraryum bitkiler için oluşturulan ekosistemlerdir. Kirli havadan etkilenmeyi en aza indiren bir fanus sisteminin içerisinde bulunan görsel keyfi yüksek bir yetiştiricilik seklidir. Nem ihtiyacı yüksek bitkiler için kullanılan teraryumlar hoş dekoratif özelliğinin yanısıra aslında mini bir ekosistem örneğidir. bu sebepten çok tercih edilen içerisine girip kendinizi kaptırdığınızda vazgeçilmez bir tutku haline dönüşecektir. Açık ve kapalı sistem olarak hazırlanabilen Teraryumlar’da genelde Sukulent ve Kaktüs kullanılmaktadır.

Açelya bakımı nasıl yapılır
Açelya çiçeği direk olarak gün ışığına maruz kalmamalıdır. Gün ışığı aldığı yöne doğru eğilim gösterebilir. Gün ışığı almayan yönü belirli aralıklarla gün ışığına çevrilmelidir. Böylece çiçeğin bir yöne doğru eğilimi engellenebilir.
Bitkilerimiz az ışık aldığı zaman yeteri kadar beslenemeyeceği için, çiçeklerinde solma ve kararma meydana gelir.

Açelya nasıl sulanmalı
Yazın haftada en az 2 kere, kış aylarında ise haftada 1 kere saksı üstten sulanmalıdır. Suyun tüm toprağa ulaşması gerekmektedir. Yazın sulama tekniğinde Pazartesi ve Perşembe günleri tercih edilebilir. Kışın ise sulama tekniğinde Pazartesi günleri tercih edilebilir. Sulama esnasında kullanılan su kabı ölçeği hep aynı olmalı ve çiçeğe dökülen su saksının dibinde en fazla akşam sulamış isek, sabahleyin tabakta biriken su dökülmelidir. Böylelikle bitkinin toprağında koku ve haşerelerin oluşmasına engel olunacaktır. Sulamada temel kural bitkinin toprağı kurudukça su verilmeli, toprağının kuru yada sulu olduğunu anlamamız için, toprağına parmağımızı batırarak kuru veya ıslak olduğunu anlayabiliriz. Islak ise bitkimiz topraktaki suyu henüz bitirememiş olduğundan sulamamızı bir sonraki sulama gününe bırakmalıyız.

Açelya nerede yetişir
Rüzgar akımı alan yerlerden uzak tutulmalıdır. Kış aylarında çiçeğin bulunduğu ortam sıcaklığı 14 ile 15 derecenin altına düşmemelidir. Rüzgar çiçeğimizi salladığı için bitkinin sapında oynamalar ve toprağın köküne hava akımın girmesine sebep vermektedir. Buda çiçeğimizin ömrünü azalttığı gibi çiçeklerin yapraklarında sararma ve çiçeklerinde solmalara sebep verir. Örneğin : Kapı ağzı ve pencere gibi açılan ve rüzgar alan yerlerden çiçekler kesinlikle uzak tutulmalıdır.

Açelya nasıl budanır
Dallarının üzerindeki çiçekler solup geçtikten sonra bitkimizin bir daha çiçek açması için solan yaprakları kesilerek budanmalı ve kesilen bölgenin içine hava akımının girmesine engel olmak için, üzeri kapatılmalıdır. Örnek: Soğuk silikon, mum yada yakıcı olmayan yapışkanlarla kapatılabilir.

Açelya toprağı değiştirme
Toprak değişimi çiçeğimizin durumuna bağlı olarak 3 yılda bir kere sıcak ayların başlangıcı olan Nisan ayında yapılmalıdır. Toprak seçiminde humuslu ve lifli toprak kullanmak gelişimini iyi yönde etkiler. Toprak değiştirirken dikkat edilmesi gereken husus, değiştirmek istediğiniz çiçeğin saksısının en fazla bir numara büyüğüne dikilmelidir.

Açelya Vitamin Kullanımı
Vitamin kullanırken dikkat edilmesi gereken husus, çiçeğimiz yaprakları ve çiçekleri sağlıklı ise bu dönem içerisinde vitamin kullanmak zorunda değiliz. Çiçeğimizin çiçekleri solmuş ve budamasını yapmış isek bu dönemde bitkimizin hem çiçek açması hem de gelişmesi için seralar ve mağazalarda satılan çiçek vitaminlerini kullanma koşullarına uyarak bitkimize besin desteği verebiliriz. Örnek: Genelde besinler 1LT suya bir kapak ölçeğinde vitamin dökülür, iyicene karıştırılan suyla vitamin bulunduğu ortamdaki çiçeklere sulamadaki standart ölçeğimizle ilaçlı suyu bitkilerimize on beş günde bir yada ayda bir uygulayabiliriz.

Açelya ışığı sever mi?
Yaşam alanlarımızda bulunmasını istiyor ama koyacağımız ortam gün ışığından uzak kalıyor ise bitkilerimizin yapraklarının dökülmesine, çiçeklerinin de açmasına ve sağlıklı kalması için bizlerin bitkilerimize yardımcı olmamız gerekir. Bunun için çiçeklerimizi doğal ortamlarına uygun hale getirmek ve ışık alması için üstünden aydınlatıcılarla destekleyebiliriz. Saksı çiçeklerinin büyük bir bölümü aydınlığı sever, bu gün ışığı olmalı, olmayan bölgelerde ise, aydınlatıcılar ile desteklenmeli. Karanlıkta kalan bitkiler yapraklarını döker, sararmalar ve solmalar oluşur. Daha az ışık alan bitkilere, daha az su verilmelidir.

Açelya neler zarar verir
1 – Bitkinin aşırı derecede sulanması
2 – Bitkimizin saksı deliklerinin kapalı olması ve suyun deliklerden tabağına çıkmaması
3 – Hastalanmış bitkinin diğer bitkilere yakın olması
4 – Toprağının kalitesiz olması veya vitaminin yetersiz kalması
5 – Bitkimizin yapraklarında oluşan hastalıklar ve mantarlar Sinek, solucan veya yapışkan gibi pamuksu hastalıklar bitkimize zarar vermektedir.

Bu gibi hastalıkları ve haşereleri bitkimizde gördüğümüzde, ziraat ilaçları satan firmalardan bitkimizden bir yaprak veya toprak götürerek oluşan hastalıkları göre ona uygun ilaçları alıp kullanma klavuzuna uyarak kullanınız.

Açelya Nasıl çoğaltılır
Çoğaltılması bitkinin köklerinden ayırma yöntemiyle olur. Bitki köklerinden ayrılıp ufak bir saksıya dikilip sulama ve bakımına devam edilmelidir.

Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]
(Visited 2 times, 1 visits today)

benzer konular

Leave a Comment